Męczennica cielista (passiflora incarnata) właściwości i działanie

Męczennica cielista to przepiękna roślina o ciekawych prozdrowotnych właściwościach.

Nina Wawryszuk - TekstTekstNina Wawryszuk
Nina Wawryszuk - Tekst
TekstNina Wawryszuk
Redaktorka Natu.Care

Nina Wawryszuk specjalizuje się w suplementacji sportowej, treningu siłowym i psychosomatyce. Na co dzień, oprócz pisania artykułów dla Natu.Care, jako trenerka personalna pomaga sportowcom poprawić ich wyniki poprzez trening, dietę i suplementację.

Dowiedz się więcej o naszym procesie redakcyjnym

Witold Tomaszewski - RecenzjaRecenzjaWitold Tomaszewski
Zweryfikowane przez eksperta
Witold Tomaszewski - Recenzja
RecenzjaWitold Tomaszewski
Doktor nauk medycznych

Doktor nauk medycznych, ekspert prawa żywnościowego i farmaceutycznego oraz doświadczony pracownik sektora medycznego.

Dowiedz się więcej o naszym procesie redakcyjnym

Mateusz Podlecki - Fact-checkingFact-checkingMateusz Podlecki
Mateusz Podlecki - Fact-checking
Fact-checkingMateusz Podlecki
Redaktor Natu.Care

W Natu.Care edukuje na temat zdrowego stylu życia i obala niebezpieczne mity, przeciwstawiając im wyniki najnowszych badań naukowych. Dodatkowo interesuje się nowymi technologiami oraz ich wpływem na zdrowie i codzienne życie.

Dowiedz się więcej o naszym procesie redakcyjnym

Męczennica cielista (passiflora incarnata) właściwości i działanie
23 kwietnia, 2024
10 min
Dlaczego możesz nam zaufać

Dlaczego możesz nam zaufać

Artykuły na Natu.Care są pisane na podstawie badań naukowych, danych ze stron rządowych oraz innych rzetelnych źródeł. Teksty powstają przy współpracy z lekarzami, dietetykami i innymi specjalistami do spraw zdrowia i urody. Artykuły są opiniowane przed publikacją oraz podczas znaczących aktualizacji.


Dowiedz się więcej w naszym procesie redakcyjnym

Informacja o reklamach

Informacja o reklamach

Treści na Natu.Care mogą zawierać linki do produktów, ze sprzedaży których możemy dostać prowizję. Tworząc treści, trzymamy się wysokich standardów redakcyjnych i dbamy o obiektywne podejście do omawianych produktów. Obecność linków afiliacyjnych nie jest dyktowana przez naszych partnerów, a sami dobieramy produkty, które recenzujemy w pełni niezależnie.


Dowiedz się więcej w naszym regulaminie

Media o nas:

Od tysięcy lat natura jest źródłem wielu środków leczniczych i warto wykorzystywać to, co nam oferuje. Męczennica cielista wzbudza zainteresowanie wielbicieli naturalnego wsparcia ciała i duszy.

W tym artykule przybliżę Ci prozdrowotne właściwości męczennicy cielistej, które mogą sprawdzić się przy Twoich dolegliwościach – szczególnie jeśli doświadczasz napięcia psychicznego czy problemów ze snem. O opinię na temat stosowania tej rośliny zapytałam dr. n. med. Witolda Tomaszewskiego.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Czym jest męczennica cielista i jakie ma właściwości
  • Jakie są wskazania do stosowania
  • Jak bezpiecznie spożywać męczennicę
  • Jakie są przeciwwskazania, interakcje i skutki uboczne

Zobacz też:

Męczennica cielista – właściwości

Znanych jest około 500 gatunków męczennicy (passiflory) . Niektóre badania sugerują, że pewne jej odmiany mogą mieć wyjątkowe korzyści lecznicze – na przykład tytułowa passiflora incarnata.

Więcej na temat właściwości tych roślin przeczytasz w artykule Męczennica (passiflora).

Męczennica cielista, zwana także męczennicą pańską lub kwiatem męki pańskiej, swoją ciekawą nazwę otrzymała w XVI wieku. To Hiszpanie dopatrzyli się w budowie kwiatu części przypominających koronę ciernistą i gwoździ, którymi przybito ukrzyżowanego Chrystusa. 

Rdzenni Amerykanie używali jej jako środka uspokajającego i leczniczo na czyraki, rany, bóle uszu i problemy z wątrobą . Obecnie naukowcy w swoich badaniach skupiają się głównie na jej działaniu uspokajającym . Co sugerują dotychczasowe wyniki badań?

Męczennica cielista – działanie

Passiflora incarnata jest bogatym źródłem związków z grupy flawonoidów i alkaloidów indolowych. To substancje naturalnie występujące w roślinach, o prozdrowotnym działaniu na ludzki organizm . Działanie uspokajające i wyciszające męczennicy cielistej może być związane z obecnością maltolu w tej roślinie .

Na co pomaga męczennica cielista?

Męczennica cielista może okazać się dobrym wsparciem przy dolegliwościach związanych ze snem i napięciem psychicznym. Może również łagodzić nieprzyjemne objawy podczas okresu menopauzy i bólów neuropatycznych. Sprawdź poniżej, co dokładnie ustalili naukowcy.

Lęk

Badania sugerują, że passiflora incarnata może pomóc w zmniejszeniu objawów lęku i niepokoju . W przyszłości ta roślina może być wykorzystywana wspomagająco przed znieczuleniem przedoperacyjnym, ponieważ wykazuje działanie przeciwlękowe, nie wpływając przy tym na funkcje psychoruchowe i nie zwiększając senności – w przeciwieństwie do niektórych leków.

W 2020 roku polscy naukowcy dokonali przeglądu dotychczasowych wyników badań nad męczennicą pańską . Prace te sprawdzały potencjał rośliny do łagodzenia niektórych objawów pochodzenia neuropsychiatrycznego (schizofrenia, choroba afektywna dwubiegunowa, depresja i ADHD). Za kilka lat ta roślina może okazać się pomocnym uzupełnieniem terapii tych chorób.

Sen

Badania sugerują, że męczennica cielista może pomóc w łagodzeniu objawów bezsenności i zaburzeń snu dzięki swojemu działaniu przeciwlękowemu . Wstępne wyniki dotyczą badania, w którym przez 7 dni uczestnicy pili raz dziennie porcję męczennicy cielistej lub placebo. Badani spożywający napar z tej rośliny szybciej zasypiali i doświadczyli mniej wybudzeń w nocy, w porównaniu do grupy pijącej placebo .

Wyniki badań powiązano z tym, że męczennica cielista zwiększa stężenie kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) w mózgu. Związek ten zmniejsza jego aktywność , co może pomóc w relaksacji umysłu i ciała, wpływając na ułatwienie zasypiania i niezakłócony sen.

Interesuje Cię naturalne wsparcie organizmu w problemach ze snem?

Przeczytaj:

Stres

Wyniki przeglądu badań sugerują , że działanie przeciwlękowe męczennicy cielistej jest porównywalne z takimi lekami, jak oksazepam czy midazolam (leki o działaniu uspokajającym). 

Naukowcy sugerują, że roślina ta może okazać się bezpiecznym środkiem farmaceutycznym , którego będzie można używać jako terapię uzupełniającą w niektórych chorobach natury psychicznej lub wzmożonego stresu .

Może Cię zainteresować!

Sprawdź, jak inne rośliny pomagają w walce ze stresem. Dowiedz się więcej w artykułach:

Bóle pochodzenia neurologicznego

Bóle neuropatyczne (neuralgie) powstają w wyniku uszkodzenia lub zaburzenia funkcji układu nerwowego . Ból, drętwienie, mrowienie czy pieczenie negatywnie wpływają na jakość życia pacjenta , niekiedy ograniczając jego aktywność. Badania nad męczennicą jako środkiem łagodzącym neuralgie są obiecujące i sugerują, że ta roślina może być pomocna w leczeniu tych dolegliwości .

Menopauza

Menopauza to okres, w którym u kobiet zachodzi wiele zmian pod wpływem hormonów . Zmieniające się stężenie estrogenów i innych kluczowych hormonów dla kobiety może powodować m.in.: zmiany nastroju, lęk, zwiększoną nerwowość, uderzenia gorąca. Badania sugerują, że męczennica cielista może zmniejszać te nieprzyjemne objawy towarzyszące okresowi przekwitania .

Uzależnienia

Naukowcy przyglądają się wpływowi męczennicy cielistej na łagodzenie objawów odstawiennych i leczenie uzależnień od narkotyków  i nikotyny . Badania na grupie osób uzależnionych sugerują, że ta roślina w połączeniu z lekami może być pomocna w redukcji nieprzyjemnych objawów związanych z odstawieniem tych szkodliwych substancji.

Działanie przeciwzapalne i antyoksydacyjne

Wiele substancji zawartych w ziołach wykazuje działanie antyoksydacyjne (zapobiegają chorobom)  ze względu na zawarte w nich związki, np. flawonoidy , glikozydy . Wykorzystuje się je we wspomagającym leczeniu wielu chorób, np. cukrzycy, miażdżycy czy chorób układu krążenia. Potrzeba więcej badań, by potwierdzić lecznicze zastosowanie męczennicy w wymienionych chorobach, ale nie można jej odmówić działania antyoksydacyjnego .

Poznaj inne rośliny o antyoksydacyjnym działaniu w artykułach:

Męczennica cielista – wskazania do stosowania

Kiedy warto sięgać po męczennicę cielistą?

  • Masz problemy z wyciszeniem się przed snem i zasypianiem.
  • Na co dzień odczuwasz stres i napięcie.
  • Przechodzisz właśnie trudny czas menopauzy.
  • Cierpisz na bóle neuropatyczne.
  • Chcesz naturalnie wzmocnić swój organizm.

Formy podania i zalecane przyjmowanie

Męczennicę cielistą używa się w postaci:

  • naparu, 
  • ekstraktu wodnego, 
  • proszku,
  • kapsułek,
  • kropli.

Wyciąg z męczennicy jest również składnikiem niektórych złożonych preparatów ziołowych o działaniu uspokajającym. Sposób przyjmowania zależy od wskazań producenta i zawartości składników aktywnych.

Jak przyjmować męczennicę cielistą?

Męczennica cielista to piękna roślina, jednak należy być ostrożnym z jej spożywaniem – to piękno skrywa w sobie potężną moc. Zapytałam dr. n. med. Witolda Tomaszewskiego o bezpieczne i lecznicze stosowanie ziela męczennicy cielistej.

Podane w tabeli proporcje (np. 4:1) to wskaźnik ilości surowca roślinnego do ilości otrzymanego przetworu roślinnego. Jego podanie ma na celu umożliwienie porównania leków zawierających tę samą substancję, ale otrzymywanych w różny sposób (np. ekstrakty o różnym stopniu zagęszczenia). Zapis 4:1 oznacza, że z 4 części rośliny otrzymano 1 część ekstraktu. 
dr n. hab.

Witold Tomaszewskidoktor nauk medycznych

Forma męczennicy cielistej

Sposób przyjmowania

Ekstrakt z męczennicy cielistej w proporcji 4:1

Dawki terapeutyczne

  • Od 0,5 g do 2,0 g części nadziemnych (pędu) 3–4 razy na dobę;
  • 2,5 g części nadziemnych (pędu) jako napary 3–4 razy na dobę.

Nalewka w proporcji 1:8

Zwykle do przygotowania ekstraktu używa się 70% alkoholu. Taki ekstrakt rozcieńczamy, biorąc na 1 część ekstraktu 8 części wody.

  • Od 3 do 4 razy na dobę.

Suszone ziele do przygotowywania herbaty

  • Od 0,5 do 2 g substancji ziołowej jako proszku 1–4 razy na dobę.

Płynny ekstrakt

  • Proporcja 1:8, ekstrakcja rozpuszczalnikiem 25% (etanol) od 2 do 4 ml płynnego ekstraktu do 4 razy na dobę.
  • Proporcja 1:8, ekstrakcja rozpuszczalnikiem 45 % (etanol), 2 ml wyciągu płynnego do 3 razy dziennie.
  • Proporcja 1:1, ekstrakcja rozpuszczalnikiem 25 % (etanol) od 0,5 do 2 ml płynnego ekstraktu do 4 razy na dobę.

Suplementy diety z męczennicą lub preparaty złożone

Ze względu na mnogość suplementów diety, rozmaite formy podania oraz różną zawartość DER (Drug Extract Ratio – informacja o tym, z jakiej ilości surowca otrzymano wyciąg), należy stosować się do zaleceń suplementacji na ulotce producenta.

Przeciwwskazania do stosowania męczennicy cielistej

Męczennica cielista to dar od natury, z którego warto korzystać. Jednak pamiętaj, aby zapoznać się z przeciwwskazaniami, by uniknąć niebezpiecznych interakcji z lekami lub sobie nie zaszkodzić. 

Jakie są przeciwwskazania do stosowania męczennicy cielistej?

Ciąża i karmienie piersią

Nie należy stosować męczennicy cielistej w czasie ciąży , ponieważ może wywoływać skurcze macicy i przedwczesny poród. Niewiele wiadomo na temat bezpieczeństwa stosowania tej rośliny podczas karmienia piersią, więc nie zaleca się jej spożywania w tym okresie .

Interakcje z lekami

Męczennica cielista wywiera silny wpływ na ośrodkowy układ nerwowy . Należy zachować ostrożność, stosując jednocześnie męczennicę i inne leki o działaniu ośrodkowym  (np. leki uspokajające i nasenne).

Jeśli obecnie stosujesz złożone preparaty ziołowe o działaniu uspokajającym lub ułatwiającym zasypianie, sprawdź, czy w składzie nie ma męczennicy cielistej. Stosowanie passiflory incarnaty w nadmiarze, może być szkodliwe dla zdrowia.
dr n. hab.

Witold Tomaszewskidoktor nauk medycznych

Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Męczennica cielista może powodować senność , dlatego podczas jej stosowania należy unikać prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Czy dzieci mogą przyjmować męczennicę cielistą?

Nie zaleca się stosowania ziela męczennicy cielistej u dzieci poniżej 12 lat. Nie wiadomo jak długotrwałe stosowanie wpływa na młody organizm. Jeśli Twoje dziecko jest nerwowe, pobudzone, płaczliwe – udaj się z nim do lekarza lub skonsultuj z psychologiem dziecięcym.

Skutki uboczne męczennicy cielistej

Męczennica cielista jest uważana za bezpieczną w stosowaniu . U niektórych osób jednak może powodować skutki uboczne , takie jak:

  • senność,
  • zawroty głowy,
  • dezorientacja.

Zazwyczaj ma to związek z nadmiarowym spożyciem lub interakcję z innymi lekami.

Zobacz też artykuły o zdrowiu:

Naturalne metody wsparcia organizmu w różnych problemach zdrowotnych to dobre uzupełnienie różnych terapii. Jeśli jednak od dłuższego czasu nie odczuwasz poprawy swojego stanu zdrowia i samopoczucia lub Twoje problemy pogłębiają się, skonsultuj się ze specjalistą.

O jakiej roślinie z rodziny męczennic chcesz przeczytać artykuł? Daj mi znać w komentarzu. Im dziwniejsza nazwa, tym lepiej!

Podsumowanie

Zapamiętaj:

  • Męczennica cielista to jeden z ponad 500 gatunków roślin z rodziny passiflory.
  • Nazwa wzięła się od skojarzeń wyglądu kwiatu tej rośliny z koroną ciernistą i gwoździami, którymi przybito ukrzyżowanego Chrystusa.
  • Męczennica cielista może pomóc w problemach ze snem, stresem, lękiem. Jest dobrym wsparciem terapii dla kobiet w trakcie menopauzy. Łagodzi także bóle neuropatyczne i może być wykorzystywana w leczeniu uzależnień od narkotyków i nikotyny.
  • Przeciwwskazania do stosowania męczennicy cielistej to ciąża, karmienie piersią, stosowanie leków o działaniu uspakajającym i usypiającym.
  • Męczennica cielista to roślina o wielkim potencjale, która w przyszłości może być uzupełnieniem terapii wielu schorzeń.

FAQ

Czy męczennica działa na sen?

Tak, męczennica pozytywnie działa na sen. Badania naukowe sugerują, że dzięki swoim właściwościom przeciwlękowym może łagodzić objawy zaburzeń snu takich jak niemożność zaśnięcia, częste wybudzanie, bezsenność. Regularnie stosowana przed snem, może poprawić jego jakość i długość.

Jakie są przeciwwskazania do stosowania męczennicy cielistej?

Ziela męczennicy cielistej nie mogą stosować kobiety w ciąży, kobiety karmiące piersią, dzieci poniżej 12. roku życia oraz osoby spożywające leki wpływające na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), np. benzodiazepiny, leki uspokajające, leki nasenne.

Na co jest męczennica cielista?

Męczennica cielista wykazuje działanie przeciwlękowe, zmniejsza objawy niepokoju, wspiera zasypianie i jest pomocnym uzupełnieniem leczenia umiarkowanych zaburzeń snu. Łagodzi bóle pochodzenia neurologicznego, działa przeciwzapalnie i zmniejsza uderzenia gorąca podczas menopauzy.

Na co pomaga ziele męczennicy cielistej?

Ziele męczennicy cielistej pomaga na łagodzenie objawów niepokoju i lęku, wspiera leczenie różnych zaburzeń snu, łagodzi uderzenia gorąca przy menopauzie, łagodzi bóle pochodzenia neurologicznego i może być pomocna w redukcji objawów związanych z odstawieniem narkotyków.

Czy męczennica cielista jest zdrowa?

Tak, męczennica cielista jest rośliną o pozytywnym działaniu na organizm człowieka. Jej stosowanie przynosi szereg korzyści, szczególnie dla zdrowia psychicznego. Łagodzi objawy lęku i niepokoju, pomaga w zasypianiu, ma działanie uspokajające. Przyjmowana w odpowiednich dawkach jest bezpieczna.

Po jakim czasie działa passiflora?

Działanie uspokajające i nasenne passiflory odczuwa się około 30–90 minut od spożycia. Obniżenie poziom stresu i lęku może być odczuwalne po kilku dniach stosowania. Najlepsze efekty osiąga się przy regularnym spożywaniu.

Z czym nie łączyć męczennicy?

Nie należy łączyć męczennicy cielistej z lekami oddziałującymi na ośrodkowy układ nerwowy takimi jak leki nasenne, leki przeciwpadaczkowe, benzodiazepiny. Niewskazane jest także spożywanie alkoholu podczas jej stosowania. Przed spożyciem passiflory należy poradzić się lekarza.

Źródła

Zobacz wszystkie

Akhondzadeh, S., Kashani, L., Mobaseri, M., Hosseini, S. H., Nikzad, S., & Khani, M. (2001). Passionflower in the treatment of opiates withdrawal: A double-blind randomized controlled trial. Journal of Clinical Pharmacy and Therapeutics, 26(5), 369–373. https://doi.org/10.1046/j.1365-2710.2001.00366.x

Appel, K., Rose, T., Fiebich, B., Kammler, T., Hoffmann, C., & Weiss, G. (2011). Modulation of the γ-aminobutyric acid (GABA) system by Passiflora incarnata L. Phytotherapy Research: PTR, 25(6), 838–843. https://doi.org/10.1002/ptr.3352

Breivogel, C., & Jamerson, B. (2012). Passion flower extract antagonizes the expression of nicotine locomotor sensitization in rats. Pharmaceutical Biology, 50(10), 1310–1316. https://doi.org/10.3109/13880209.2012.674535

Colomeu, T. C., de Figueiredo, D., de Matos da Silva, P., Fernandes, L. G. R., & Zollner, R. de L. (2022). Antiproliferative and Pro-Oxidant Effect of Polyphenols in Aqueous Leaf Extract of Passiflora alata Curtis on Activated T Lymphocytes from Non-Obese Diabetic (NOD SHILT/J) Mice. Antioxidants, 11(8), Article 8. https://doi.org/10.3390/antiox11081503

Flavonoids: An overview | Journal of Nutritional Science | Cambridge Core. (b.d.). Pobrano 15 marzec 2023, z https://www.cambridge.org/core/journals/journal-of-nutritional-science/article/flavonoids-an-overview/C0E91D3851345CEF4746B10406908F52

Free radicals and antioxidants: Updating a personal view | Nutrition Reviews | Oxford Academic. (b.d.). Pobrano 15 marzec 2023, z https://academic.oup.com/nutritionreviews/article/70/5/257/1909866

Janda, K., Wojtkowska, K., Jakubczyk, K., Antoniewicz, J., & Skonieczna-Żydecka, K. (2020). Passiflora incarnata in Neuropsychiatric Disorders-A Systematic Review. Nutrients, 12(12), 3894. https://doi.org/10.3390/nu12123894

Jensen, T. S., & Finnerup, N. B. (2014). Allodynia and hyperalgesia in neuropathic pain: Clinical manifestations and mechanisms. The Lancet Neurology, 13(9), 924–935. https://doi.org/10.1016/S1474-4422(14)70102-4

Ngan, A., & Conduit, R. (2011). A Double-blind, Placebo-controlled Investigation of the Effects of Passiflora incarnata (Passionflower) Herbal Tea on Subjective Sleep Quality. Phytotherapy Research, 25(8), 1153–1159. https://doi.org/10.1002/ptr.3400

Panche, A. N., Diwan, A. D., & Chandra, S. R. (2016). Flavonoids: An overview. Journal of Nutritional Science, 5, e47. https://doi.org/10.1017/jns.2016.41

Passionflower. (b.d.). NCCIH. Pobrano 15 marzec 2023, z https://www.nccih.nih.gov/health/passionflower

Sarris, J. (2018). Herbal medicines in the treatment of psychiatric disorders: 10-year updated review. Phytotherapy Research, 32(7), 1147–1162. https://doi.org/10.1002/ptr.6055

Studies on Passiflora incarnata Dry Extract. I. Isolation of Maltol and Pharmacological Action of Maltol and Ethyl Maltol. (b.d.). Pobrano 15 marzec 2023, z https://www.jstage.jst.go.jp/article/cpb1958/22/5/22_5_1008/_article

Oceń artykuł
5.0
Głos oddany
6 opinii, ocena: 5.0
Nina Wawryszuk - Tekst

Redaktorka Natu.Care

Nina Wawryszuk specjalizuje się w suplementacji sportowej, treningu siłowym i psychosomatyce. Na co dzień, oprócz pisania artykułów dla Natu.Care, jako trenerka personalna pomaga sportowcom poprawić ich wyniki poprzez trening, dietę i suplementację.

Witold Tomaszewski - Recenzja

Doktor nauk medycznych

Zweryfikowane przez eksperta

Doktor nauk medycznych, ekspert prawa żywnościowego i farmaceutycznego oraz doświadczony pracownik sektora medycznego.

Mateusz Podlecki - Fact-checking

Redaktor Natu.Care

W Natu.Care edukuje na temat zdrowego stylu życia i obala niebezpieczne mity, przeciwstawiając im wyniki najnowszych badań naukowych. Dodatkowo interesuje się nowymi technologiami oraz ich wpływem na zdrowie i codzienne życie.

Młode, piękne kobiety z dobrą kondycją skóry.
Zadbaj o zdrowy organizm

Spróbuj wysokiej jakości suplementów Natu.Care

Zobacz produkty