☀️ Przygotuj swoją skórę na lato! Teraz 20% taniej z kodem: LATO20 🏝

Proteiny w jedzeniu - co to jest, w czym są i co dają?

Proteiny to jedne z najważniejszych makroskładników Twojej diety.

Ludwik Jelonek - TekstTekstLudwik Jelonek
Ludwik Jelonek - Tekst
TekstLudwik Jelonek
Redaktor Natu.Care

Ludwik Jelonek jest autorem ponad 2500 tekstów opublikowanych na wiodących portalach. Jego treści trafiły do takich serwisów jak Ostrovit czy Kobieta Onet. W Natu.Care Ludwik edukuje ludzi w najważniejszej dziedzinie życia – zdrowiu.

Dowiedz się więcej o naszym procesie redakcyjnym

Marta Kaczorek - RecenzjaRecenzjaMarta Kaczorek
Zweryfikowane przez eksperta
Marta Kaczorek - Recenzja
RecenzjaMarta Kaczorek
Dietetyczka kliniczna

Dietetyczka kliniczna i trenerka personalna w trakcie kwalifikacji na trenera medycznego.

Dowiedz się więcej o naszym procesie redakcyjnym

Bartłomiej Turczyński - RedakcjaRedakcjaBartłomiej Turczyński
Bartłomiej Turczyński - Redakcja
RedakcjaBartłomiej Turczyński
Redaktor naczelny

Bartłomiej Turczyński jest redaktorem naczelnym Natu.Care. Odpowiada za jakość treści tworzonych m.in. w serwisie Natu.Care i dba o to, żeby wszystkie artykuły były oparte na rzetelnych badaniach naukowych i konsultowane ze specjalistami z branży.

Dowiedz się więcej o naszym procesie redakcyjnym

Emilia Moskal - Fact-checkingFact-checkingEmilia Moskal
Emilia Moskal - Fact-checking
Fact-checkingEmilia Moskal
Redaktorka Natu.Care

Emilia Moskal specjalizuje się w tekstach z zakresu medycyny i psychologii, w tym treściach dla podmiotów medycznych. Jest wielbicielką prostego języka i komunikacji przyjaznej czytelnikowi. W Natu.Care pisze edukacyjne artykuły.

Dowiedz się więcej o naszym procesie redakcyjnym

Proteiny w jedzeniu - co to jest, w czym są i co dają?
28 maja, 2024
Recenzja
Redakcja
Fact-checking

Dowiedz się więcej o naszym procesie redakcyjnym

30 min
Dlaczego możesz nam zaufać

Dlaczego możesz nam zaufać

Artykuły na Natu.Care są pisane na podstawie badań naukowych, danych ze stron rządowych oraz innych rzetelnych źródeł. Teksty powstają przy współpracy z lekarzami, dietetykami i innymi specjalistami do spraw zdrowia i urody. Artykuły są opiniowane przed publikacją oraz podczas znaczących aktualizacji.


Dowiedz się więcej w naszym procesie redakcyjnym

Informacja o reklamach

Informacja o reklamach

Treści na Natu.Care mogą zawierać linki do produktów, ze sprzedaży których możemy dostać prowizję. Tworząc treści, trzymamy się wysokich standardów redakcyjnych i dbamy o obiektywne podejście do omawianych produktów. Obecność linków afiliacyjnych nie jest dyktowana przez naszych partnerów, a sami dobieramy produkty, które recenzujemy w pełni niezależnie.


Dowiedz się więcej w naszym regulaminie

Media o nas:

Nazwa proteiny pochodzi od greckiego słowa proteios, co oznacza „pierwszy” lub „ważny”. Nie ma w tym nic dziwnego – proteiny stanowią ok. 20% masy ludzkiego ciała i przez wielu uważane są za jeden z najważniejszych makroskładników diety.

Dlatego wspólnie z dietetyczką kliniczną, Martą Kaczorek przedstawimy Ci o nich najważniejsze informacje.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Czym są proteiny, z czego są złożone i czy są zdrowe.
  • Jakie funkcje pełnią proteiny i ile dziennie musisz ich przyjmować.
  • Które produkty spożywcze dostarczają najwięcej protein.
  • Jakie są objawy niedoboru oraz nadmiaru protein.
  • Jak suplementować proteiny, aby sobie nie zaszkodzić.
Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Zobacz, co dla Twojego zdrowia i urody może zrobić Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, które pomoże uzupełnić Twoją dietę w wartościowe proteiny dla zdrowia i urody.

Zobacz cenę
Ola
Pyszne! Doskonałe uzupełnienie diety i alternatywa dla białek serwatkowych :)
Ola
Zobacz cenę

Zobacz też:

Co to są proteiny?

Proteiny, znane również jako białka, to duża grupa związków organicznych zbudowana z aminokwasów, które połączone są ze sobą w długie łańcuchy. Proteiny są niezbędne dla wszystkich procesów zachodzących w żywych organizmach, dlatego – jak podaje dietetyczka Marta Kaczorek – uważane są za jeden z najważniejszych makroskładników diety.

U zwierząt i ludzi proteiny są ważne dla wzrostu oraz naprawy tkanek. To składowe mięśni, naskórka, włosów i paznokci. Poza funkcją strukturalną proteiny uczestniczą również w wielu procesach biologicznych.

Przykładowo, enzymy, które są rodzajem protein, katalizują reakcje chemiczne w organizmie i odpowiadają za metabolizm komórkowy. Z kolei antygeny i przeciwciała, które również są białkami, to nieodłączne elementy układu immunologicznego.

Struktury, a co za tym idzie, funkcje protein określa sekwencja aminokwasów, które je tworzą. Choć w przyrodzie występuje 20 standardowych aminokwasów (12 endogennych i 8 egzogennych), to ich różne kombinacje dają miliony możliwych protein, co pozwala na ogromną różnorodność zadań, które pełnią białka.

Ludzki organizm składa się aż z 20% białka, a 3% z tej puli ulega co dzień wymianie oraz przebudowie.
Marta Kaczorek

Marta Kaczorekdietetyczka kliniczna i trenerka personalna

Jakie są rodzaje protein?

Wyróżnia się około 20 000 rodzajów protein. Ale spokojnie – nie będę opisywał wszystkich. Tak naprawdę nie wiadomo nawet, ile ich dokładnie jest. Naukowcy oszacowali tę liczbę na podstawie hipotezy „jeden gen = jedno białko”. Dla prawidłowego działania organizmu najważniejsze jest kilka typów protein. Jakich?

  • Proteiny strukturalne. Proteiny te są jak „cegły” Twojego organizmu. Tworzą struktury, które stanowią ważny element tkanek i organów. Weźmy na przykład kolagen, który jest najczęściej występującym białkiem w ciele człowieka. Kolagen daje strukturę skórze, włosom, paznokciom, kościom i ścięgnom, tworząc ich „szkielet”.
  • Enzymy. Enzymy to katalizatory biologiczne. Ułatwiają i przyspieszają reakcje chemiczne, które zachodzą w ciele. Na przykład, enzymy w układzie pokarmowym pomagają rozkładać spożywane pokarmy na małe cząsteczki, które ciało jest w stanie przyswajać.
  • Hormony białkowe. Hormony to sygnały chemiczne, które poruszają się po ciele, przekazując wiadomości między różnymi komórkami i organami. Niektóre hormony, jak insulina, są białkami. Insulina reguluje stężenie cukru we krwi, co jest niezbędne dla zdrowego funkcjonowania organizmu.
  • Antygeny. Proteiny, które rozpoznawane są przez układ immunologiczny. Często są to obce cząsteczki, takie jak te na powierzchni bakterii lub wirusów. Gdy system immunologiczny wykryje te antygeny, rozpoczyna reakcję obronną.
  • Przeciwciała. Przeciwciała to białka, które układ immunologiczny produkuje, aby zwalczać antygeny. Każde przeciwciało jest zaprojektowane do wiązania się z konkretnym antygenem, co pozwala układowi immunologicznemu eliminować intruzów.
  • Proteiny transportowe. Białka te wiążą i przenoszą różne substancje w ciele. Hemoglobina w Twoich czerwonych krwinkach, która transportuje tlen, to jeden z przykładów takiej proteiny.
Równie ważne są białka motoryczne, do których należą miozyna i aktyna. Są one bardzo ważne dla prawidłowej pracy organizmu, gdyż składają się na mięśnie – bez nich nie byłoby skurczów mięśni.
Marta Kaczorek

Marta Kaczorekdietetyczka kliniczna i trenerka personalna

Z czego zbudowane są proteiny?

Proteiny zbudowane są z maleńkich „klocków” nazywanych aminokwasami. To tak, jakbyś budował koralikową bransoletkę z różnych kształtów i kolorów koralików – te koraliki to Twoje aminokwasy. Kiedy łączysz koraliki (aminokwasy) w różnych kombinacjach i sekwencjach, otrzymujesz różne bransoletki (proteiny).

W sumie istnieje 20 różnych aminokwasów, które organizm potrafi łączyć w tysiące kombinacji, aby tworzyć różne proteiny, które pełnią odmienne funkcje w Twoim ciele.

Czy proteiny są zdrowe?

Tak, proteiny są zdrowe, a nawet niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. To jedne z kluczowych składników odżywczych, których Twoje ciało potrzebuje do budowy mięśni, kości, skóry i włosów. Proteiny pełnią też wiele funkcji w organizmie, takich jak naprawa komórek, produkcja enzymów i hormonów oraz wspomaganie układu immunologicznego.

Co dają proteiny – właściwości

Proteiny są jednymi z istotniejszych składników Twojej diety. Pełnią setki funkcji, ale spokojnie – poniżej znajdziesz wyłącznie najważniejsze z nich. Jak działają proteiny?

Budują tkanki

Jednymi z najważniejszych funkcji protein jest budowa i naprawa uszkodzonych tkanek. To one odpowiadają za strukturę Twojego ciała i utrzymanie jej w całości.

  • Budowa i struktura. Proteiny są podstawowymi elementami budującymi wszystkie tkaniny i organy w ciele, gdyż białko tworzy każdą błonę komórkową. Na przykład keratyna tworzy włosy i paznokcie, kolagen odpowiada za skórę, ścięgna, chrząstkę i kości, a aktyna i miozyna tworzą mięśnie. Bez protein, Twoje ciało nie mogłyby utrzymać swojej struktury.
  • Naprawa tkanek. Proteiny pełnią też ważne funkcje w naprawie uszkodzonych tkanek. Na przykład, gdy masz ranę, proteiny (w tym wypadku kolagen) tworzą „rusztowanie” dla nowych komórek, aby mogły zapełnić rejon rany. Jest to szczególnie ważne właśnie podczas zrastania się skóry, a także regeneracji tkanek po urazach lub chorobach oraz w procesach takich jak wzrost mięśni po ćwiczeniach.

Transportują substancje

Transport różnych substancji w organizmie jest kluczowy do jego prawidłowego funkcjonowania. Białka pełnią w tym procesie istotną funkcję. Jakie proteiny są szczególnie ważne?

  • Białka kanałowe. Proteiny te umożliwiają transport jonów i innych drobnych cząsteczek przez błonę komórkową. Białka kanałowe tworzą przepływający przez błonę kanał, umożliwiający przedostawanie się specyficznych cząsteczek.
  • Białka wiążące. Proteiny wiążące, zwane też białkami transportowymi, wiążą specyficzne cząsteczki i umożliwiają ich transport do innej części komórki lub do zupełnie innej komórki. Na przykład, insulina jest białkiem wiążącym, które przenosi glukozę do komórek mięśniowych.
  • Białka nośnikowe. Proteiny nośnikowe przyczepiają się do określonych cząsteczek, zmieniają swój kształt, a następnie przenoszą te cząsteczki przez błonę komórkową.
  • Białka przekształcające i enzymy. Niektóre białka nie tylko przenoszą cząsteczki, ale również je przekształcają. Enzymy są białkami, które przyspieszają reakcje chemiczne, umożliwiając konwersję jednego rodzaju molekuły na inny.

Przyspieszają reakcje chemiczne

Proteiny, które przyspieszają reakcje chemiczne to enzymy. Enzymy to biologiczne katalizatory, obniżające energię potrzebną do aktywacji danych reakcji. Energia aktywacji to minimalna ilość energii potrzebna do rozpoczęcia konkretnej reakcji chemicznej.

Mechanizm działania enzymów polega na tworzeniu kompleksu enzym-substrat, w którym substrat wiąże się ze specjalnym miejscem na enzymie, zwanym miejscem aktywnym. Ta specyficzność dostosowania przypomina dopasowanie klucza do zamka. Miejsce aktywne enzymu jest zazwyczaj komplementarne do substratu zarówno pod kątem kształtu, jak i ładunku elektrycznego.

Nowy kompleks enzym-substrat zazwyczaj stabilizuje stan przejściowy reakcji i obniża energetyczną barierę, co pozwala reakcji chemicznej przebiegać szybciej. Enzymy mogą również przyspieszać reakcje przez bardziej bezpośrednie mechanizmy, takie jak wpływ na pole elektrostatyczne.

Pomimo przyspieszenia reakcji, sam enzym pozostaje niezmieniony po jej zakończeniu i jest w stanie przyspieszać kolejne procesy. To bardzo ważna cecha enzymów, pozwalająca im wspierać prawidłowe funkcjonowanie wielu cyklów biochemicznych.

Chronią organizm przed zagrożeniami

Proteiny pełnią ważną funkcję w ochronie organizmu przed różnymi zagrożeniami. Jako podstawowe składniki wszystkich komórek, uczestniczą w różnych procesach, takich jak budowa tkanek, regulacja procesów metabolicznych, a przede wszystkim obrona immunologiczna. Są odpowiedzialne za produkcję przeciwciał, które identyfikują i neutralizują patogeny.

Rodzaje protein

Co robią?

Przeciwciała

Przeciwciała to specyficzne dla danego patogenu białka, które produkowane są przez komórki układu immunologicznego – limfocyty B. Ich głównym zadaniem jest „rozpoznanie” i związanie się z ciałami obcymi, takimi jak wirusy, bakterie czy toksyny, aby zniszczyć je lub zaznaczyć jako cel dla innych komórek immunologicznych.

Enzymy

Enzymy to proteiny, które przyspieszają różne reakcje biochemiczne w organizmie. Wiele z nich odpowiada za przekształcanie toksyn w mniej szkodliwe substancje lub nawet ich całkowitą detoksykację. Dzięki temu zapewniają Ci bezpieczeństwo na poziomie komórkowym.

Proteiny transportujące

Proteiny te są odpowiedzialne za przemieszczanie różnych cząsteczek w organizmie. Przykładowo, hemoglobina – białko w czerwonych krwinkach – przenosi tlen z płuc do wszystkich komórek ciała. Inne proteiny transportujące mogą też przenosić składniki odżywcze, hormony czy jony.

Proteiny sygnałowe

Proteiny sygnałowe, takie jak hormony czy cytokiny, mają zdolność komunikowania się między komórkami, co pozwala na koordynację wielu procesów biologicznych. Mogą one między innymi modulować odpowiedź immunologiczną – sygnalizować potrzebę ataku na patogen albo hamować nadmierną reakcję odpornościową.

Proteiny regulatorowe

Proteiny, które regulują ekspresję genów, czyli proces, w którym informacje zawarte w genach są „odczytywane” w celu produkcji nowych protein. Przykładem mogą być czynniki transkrypcyjne, które wiążą się z DNA i regulują, które geny mają być aktywowane lub wyłączone. Dzięki temu mają one wpływ na zdrowie organizmu na poziomie molekularnym.

Niektóre białka działają antyoksydacyjnie. Na przykład glutation jest bardzo silnym antyoksydantem, który szybko się wyczerpuje gdy w organizmie pojawia się dużo „zanieczyszczeń”. Wtedy warto sięgać po suplementację glutationu.
Marta Kaczorek

Marta Kaczorekdietetyczka kliniczna i trenerka personalna

Regulują działanie genów

Proteiny mają znaczenie w regulacji funkcji genów, a proces ten jest dość skomplikowany. Zacznijmy od tego, co właściwie oznacza regulacja genów. W genach zawarte są informacje dotyczące budowy białek, które są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Zatem regulacja funkcji genów to w gruncie rzeczy decyzja o tym, które białka mają być wytwarzane, kiedy i jak intensywnie.

Najbardziej znanymi białkami regulującymi funkcje genów są czynniki transkrypcyjne. Sprawują one kontrolę nad tym, które geny są aktywne. To trochę jak korzystanie z przełącznika światła, który decyduje, kiedy geny „świecą” (są aktywne) lub „gasną” (są nieaktywne).

To bardzo ważne, gdyż regulacja ta wpływa na Twoje codzienne życie. Na przykład, jeżeli geny odpowiedzialne za produkcję insuliny są wyłączone (a powinny być włączone), mamy problem z przetworzeniem cukru z diety, co może prowadzić do cukrzycy.

Inne białka, znane jako histony, wpływają na to, jak mocno „zwinięte” jest Twoje DNA. Niektóre geny mogą być tak „ściśnięte” przez histony, że są niewidoczne dla maszynerii genetycznej organizmu. Wpływa to na reakcje ciała na różne sytuacje. Na przykład, jeżeli geny odpowiedzialne za walkę z infekcjami są zbyt mocno „ściśnięte”, możesz łatwiej zachorować.

Proteiny regulują też geny na dziesiątki innych sposobów. To jednak skomplikowanie reakcje chemiczne. Dla Ciebie najważniejsze jest utrzymanie odpowiedniej diety, bogatej w białko. Dzięki temu zadbasz o prawidłowe funkcjonowanie genów.

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Zobacz, co dla Twojego zdrowia i urody może zrobić Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, które pomoże uzupełnić Twoją dietę w wartościowe proteiny dla zdrowia i urody.

Zobacz cenę
Ola
Pyszne! Doskonałe uzupełnienie diety i alternatywa dla białek serwatkowych :)
Ola
Zobacz cenę

Proteiny na włosy

Proteiny to podstawowy budulec ludzkiego organizmu, w tym włosów. Białka mają zdolność do regeneracji, odbudowy oraz uzupełniania braków w strukturze kosmyków. Pomagają w wydobyciu naturalnego skrętu włosów, dodają im objętości oraz zdrowego, pożądanego blasku.

Co robią proteiny na włosy?

  • Keratyna. To podstawowy składnik włosa, który przede wszystkim odpowiada za jego wytrzymałość i elastyczność. Keratyna wspiera też ochronę włosów przed czynnikami zewnętrznymi.
  • Kolagen. Białko, którego głównym zadaniem jest zapewnienie włosom odpowiedniej wilgotności. Przyczynia się również do zwiększenia ich sprężystości, dzięki czemu włosy są mniej podatne na mechaniczne uszkodzenia.
  • Elastyna. Odpowiedzialna jest za elastyczność włosów. Dzięki niej włosy są bardziej odporne na rozerwania i zniszczenia, co przekłada się na mniejszą podatność na łamliwość i rozdwajanie.

W jakiej formie stosować proteiny na włosy?

Proteiny możesz stosować na włosy w różnych formach – jako składnik szamponów, odżywek, masek czy serum. Równie cenne mogą okazać się suplementy diety z kolagenem.

  • Szampony z proteinami. Szampony z dodatkiem protein sprawiają, że włosy stają się mocniejsze już podczas mycia. Zastosowanie takiego szamponu pomoże odbudować strukturę włosów, a jednocześnie oczyścić je z zanieczyszczeń.
  • Odżywki i maski z proteinami. Odżywki i maski z proteinami dostarczają włosom koniecznych składników odżywczych. Stosowane regularnie, poprawią ich kondycję, czyniąc je mocniejszymi, gęstszymi oraz bardziej lśniącymi.
  • Serum z proteinami. Serum z proteinami jest polecane przede wszystkim do włosów uszkodzonych. Możesz nakładać serum zarówno na mokre, jak i na suche włosy, aby intensywnie nawilżyć i zregenerować suche końcówki.
  • Suplementy diety z proteinami. Suplementacja proteinami to także świetny pomysł. Szczególnie cenna jest suplementacja kolagenem. Białko to możesz znaleźć zarówno w formie tabletek, jak i proszku do picia lub płynu.

Jak przygotować domowe proteiny na włosy?

Jednym z popularniejszych sposobów na domowe proteiny na włosy jest maseczka z jajka, oleju kokosowego i oliwy z oliwek. Jak ją przygotować?

Składniki:

  • 1 jajko kurze
  • 1 łyżka oleju kokosowego
  • 1 łyżka oliwy z oliwek

Przygotowanie:

  1. Rozbij jajko do miski. Jeśli Twoje włosy się przetłuszczają, użyj tylko samego białka. Ale jeśli są wysuszone – użyj całego jajka.
  2. Dodaj łyżkę oleju kokosowego i oliwy z oliwek. Oba oleje są doskonałe do nawilżania i odżywiania włosów.
  3. Wymieszaj składniki do uzyskania jednolitej konsystencji.
  4. Nałóż mieszankę na suche włosy, od ich korzeni po same końcówki.
  5. Pozostaw na włosach na 15–30 minut. Jeżeli chcesz, aby proces był bardziej intensywny, możesz założyć czepek lub owinąć włosy ręcznikiem.
  6. Dobrze spłucz włosy ciepłą wodą. Nałóż odżywkę, by zemulgować resztki olejów i potrzymaj ją na włosach przynajmniej 15 minut. Po tym czasie dokładnie wymyj głowę łagodnym szamponem w celu usunięcia wszelkich resztek.
  7. Ciesz się gładkimi, mocnymi i zdrowymi włosami!

Ile trzymać maseczkę proteinową na włosach?

To, ile trzymać maseczkę proteinową na włosach, zależy od różnych czynników, takich jak stan Twoich włosów czy rodzaj maseczki. Najczęściej jednak zaleca się jej pozostawienie na 15–30 minut. Zazwyczaj pozwoli to na wchłonięcie się składników odżywczych. W przypadku bardzo zniszczonych i suchych włosów konieczne może być pozostawienie maseczki na dłuższy czas.

Złote proteiny na włosy – co to?

Złote proteiny na włosy to zabieg oferujący intensywne odżywienie i odbudowę struktury włosów. Polega on na nałożeniu specjalnej maski proteinowej, zawierającej aminokwasy, wyciągi roślinne oraz mikrocząsteczki keratyny.

Kiedy warto zastosować proteiny na włosy?

Zabieg ten jest szczególnie rekomendowany osobom z suchymi, zniszczonymi, łamliwymi, matowymi włosami lub tymi, które mają oznaki uszkodzeń wynikających z ciągłego farbowania, prostowania czy niewłaściwej pielęgnacji.

Zastosowanie złotych protein na włosy może przynieść szereg korzystnych efektów. Włosy mogą stać się głęboko nawilżone, odżywione i zregenerowane, a także wyglądać lśniąco i sprężyście. Z kolei włosom suchym i matowym zostanie przywrócony blask, a poszarpane końcówki znowu staną się gładkie.

Jak wygląda zabieg złotych protein na włosy?

Zabieg z wykorzystaniem złotych protein rozpoczyna się od nałożenia preparatu proteinowego na suche włosy, którego działanie trwa około 30–40 minut. Następnie włosy myje się delikatnym szamponem, a potem nakłada maskę lub odżywkę. Po spłukaniu włosy suszy się chłodnym powietrzem. Mogą być też dodatkowo wyprostowane keratynową prostownicą.

Koszt takiego zabiegu waha się od 300 zł do 500 zł, ale jego efekty utrzymują się do pół roku, co czyni go inwestycją wartą rozważenia dla zdrowia i urody włosów.

Emolienty, humektanty, proteiny, czyli dodatkowe wsparcie dla włosów

Proteiny to nie wszystko. Dla zdrowia Twoich włosów ważne są też emolienty i humektanty. Wszystkie razem wspierają Twoje kosmyki, aby wyglądały lśniąco i zdrowo.

  • Emolienty. Emolienty, takie jak oleje roślinne (np. kokosowy, oliwkowy, jojoba), działają jak naturalny balsam, zmiękczając Twoje włosy i dodając im połysku. Tworzą na powierzchni włosa warstwę ochronną, dzięki której stają się mniej narażone na uszkodzenia mechaniczne i utratę wilgoci.
  • Humektanty. Substancje, takie jak gliceryna i sok z aloesu, działają niczym magnes na wodę – przyciągają ją z otoczenia, zapewniając dodatkowe nawilżenie włosom. Dzięki temu włosy są mniej podatne na przesuszanie, co jest szczególnie ważne dla kobiet, które stylizują włosy suszarką, lokówką lub prostownicą lub je farbują.

Emolienty, humektanty, proteiny – kolejność

Kolejność zastosowania protein, humektantów i emolientów może różnić w zależności od potrzeb Twojego typu włosów. Mimo tego jedną z powszechnie sugerowanych kolejności są proteiny na start, potem humektanty, a na samym końcu ochronne emolienty.

Emolienty, humektanty, proteiny – jaka kolejność?

  1. Proteiny. Wzmocnij włosy za pomocą protein na początku. Pomoże to je zrekonstruować i wesprzeć ich strukturę. Możesz użyć naturalnych źródeł protein, jak jajka czy jogurt.
  2. Humektanty. Po nałożeniu protein użyj humektantów, które przyciągną wilgoć z powietrza do Twoich włosów. Dobre przykłady hemuktantów to aloes czy gliceryna.
  3. Emolienty. Na koniec zastosuj emolienty, które pozostawią na Twoich włosach warstwę ochronną, zatrzymując wilgoć w środku i dodając połysku na zewnątrz. Emolientami są na przykład oleje roślinne.

Jakie jest dzienne zapotrzebowanie na proteiny?

Dzienne zapotrzebowanie na białko różni się w zależności od wieku, masy ciała, stylu życia i stanu fizjologicznego. Standardowe zalecenia Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej mówią o przyjmowaniu 0,8 gramów białka na kg masy ciała w przypadku standardowego Kowalskiego. Przekłada się to na następujące spożycie:

  • Osoba ważąca 50 kg – 40 g protein
  • Osoba ważąca 60 kg – 48 g protein
  • Osoba ważąca 70 kg – 56 g protein
  • Osoba ważąca 80 kg – 64 g protein
  • Osoba ważąca 90 kg – 72 g protein

Nieco inne zapotrzebowanie mają dzieci, osoby aktywne fizycznie czy kobiety w ciąży. Jak wtedy obliczyć zapotrzebowanie na proteiny?

Kto?

Dzienne zapotrzebowanie na proteiny

Dzieci w wieku 10–18 lat

ok. 1 gram białka na kg masy ciała

Osoba dorosła (nieaktywna fizyczne) o prawidłowej masie ciała

ok. 0,8 gramów białka na kg masy ciała

Osoba dorosła, aktywna fizycznie, uprawiająca sporty wydolnościowe lub siłowe

ok. 1,2–2,2 gramów białka na kg masy ciała

Kobiety w ciąży

ok. 1,2 grama na kg masy ciała

Kobiety karmiące piersią

ok. 1,4 grama na kg masy ciała

Osoby powyżej 65. roku życia

1 gram na kg masy ciała, a w przypadku niedożywienia lub chorób przewlekłych 1,2–1,5 grama (lub inaczej, jeśli tak zaleci lekarz).

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Zobacz, co dla Twojego zdrowia i urody może zrobić Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, które pomoże uzupełnić Twoją dietę w wartościowe proteiny dla zdrowia i urody.

Zobacz cenę
Ola
Pyszne! Doskonałe uzupełnienie diety i alternatywa dla białek serwatkowych :)
Ola
Zobacz cenę

Źródła protein w diecie

Proteiny znajdują się głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego. Ich najlepsze źródło to indyk, kurczak i wołowina. Równie cenną są także jajka, ryby i nabiał. W jakich produktach spożywczych znajdziesz najwięcej protein?

Proteiny w jedzeniu – tabela

Produkt

Zawartość białka na 100 g 

Pierś z kurczaka

27 g

Wołowina

26 g

Śledź

23 g

Soja

18 g

Siemię lniane

18 g

Orzechy nerkowca

18 g

Jajka

12 g

Ciecierzyca

9 g

Soczewica

9 g

Fasola czerwona

8,7 g

Komosa ryżowa

4,4 g

Proteiny roślinne

Proteiny roślinne to ważny element diety, szczególnie dla wegan i wegetarian. Produkty bogate w białko dla osób, które nie jedzą mięsa to:

  • Rośliny strączkowe – soczewica, ciecierzyca, fasola czerwona, fasola pinto, soja, komosa.
  • Orzechy – migdały, orzechy włoskie, pistacje, orzechy nerkowca, orzechy laskowe.
  • Nasiona – siemię lniane, nasiona chia, nasiona słonecznika, nasiona dyni, sezam.
  • Zboża – quinoa, ryż brązowy, owies, kuskus, bulgur.
  • Warzywa – brokuły, szpinak, szparagi, kale.

Niedobór protein

Niedobór protein jest stanem, w którym organizmowi brakuje białek potrzebnych do prawidłowego funkcjonowania. Może to prowadzić do różnych problemów zdrowotnych, w tym osłabienia mięśni, spowolnienia wzrostu, zaburzeń odpornościowych i problemów z wchłanianiem składników odżywczych.

Jakie są przyczyny niedoboru protein?

Niedobór protein może mieć różne przyczyny. Niektóre z nich związane są z dietą, a inne z czynnikami zdrowotnymi. Jadłospis ubogi w proteiny, zaburzenia trawienne, nadmierne spożycie alkoholu, przewlekłe choroby czy określone warunki medyczne, takie jak niewydolność nerek lub wątroby, mogą przyczynić się do niedoboru protein.

Przyczyny niedoboru protein:

  • Nieodpowiednia dieta. Niedobór protein najczęściej wynika ze zbyt małego spożycia produktów bogatych w białko, a także spożywanie protein o niskiej jakości.
  • Zaburzenia trawienne. Zaburzenia takie jak celiakia, nietolerancje pokarmowe, a także choroby jelit mogą utrudniać prawidłowe wchłanianie białek z przewodu pokarmowego. W efekcie może to prowadzić do niedoboru protein w organizmie.
  • Nadmierne spożycie alkoholu. Alkohol negatywnie wpływa na zdolność organizmu do wchłaniania i przyswajania białek. Dlatego jego nadmierne spożycie może przyczynić się do niedoboru protein.
  • Przewlekłe choroby. Niewydolność nerek lub wątroby mogą hamować produkcję i metabolizm protein w organizmie. Schorzenia zapalne jelit, takie jak choroba Leśniowskiego-Crohna czy wrzodziejące zapalenie jelit, również mogą wpływać na wchłanianie i przyswajanie protein.
  • Choroby i urazy. Poważne infekcje, oparzenia lub urazy ciała mogą prowadzić do większych potrzeb organizmu w zakresie regeneracji i naprawy tkanek, co z kolei zwiększa zapotrzebowanie na proteiny. Niedobór protein może być również wynikiem chorób nowotworowych, które często wpływają na metabolizm i zużycie białek w organizmie.
  • Starzenie się. U osób starszych może wystąpić naturalny spadek apetytu i zmniejszone spożycie pokarmów białkowych, co może przyczynić się do niedoboru protein.
Niedostateczna podaż węglowodanów i tłuszczów w diecie to także jedna z przyczyn niedoboru protein. Jej efektem jest wykorzystanie białka jako źródła energii, przez co nie może zostać użyte do ważniejszych zadań w pracy organizmu.
Marta Kaczorek

Marta Kaczorekdietetyczka kliniczna i trenerka personalna

Objawy niedoboru protein

Niedobór protein może prowadzić do różnych objawów, które wpływają na zdrowie, sprawność fizyczną i ogólne samopoczucie. Najpopularniejsze symptomy świadczące o braku białka w organizmie to m.in. mniejsza masa mięśniowa, osłabienie odporność, a także zmęczenie. Niekiedy może wystąpić też gorszy stan włosów i paznokci, słabsze gojenie się ran, a także zaburzenia wzrostu (u najmłodszych).

Gorsza odporność

Niedobór protein może prowadzić do osłabienia odporności organizmu. Białka są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego, który chroni Cię przed infekcjami i chorobami. Kiedy organizmowi brakuje protein, może produkować mniej przeciwciał oraz osłabiać inne komórki odpornościowe, takie jak limfocyty. To z kolei zwiększa podatność na infekcje.

Niedobór protein może również wpływać na proces zapalny, który jest ważnym elementem odpowiedzi odpornościowej. Brak odpowiedniej ilości białka może utrudnić i opóźnić procesy zapalne, co z kolei może pogorszyć zdolność organizmu do walki z infekcjami oraz utrudnić gojenie się ran.

Osłabienie włosów i paznokci

Słabe, łamliwe włosy i paznokcie także mogą być objawem niedoboru protein. Białka są niezbędne do produkcji keratyny, składnika budulcowego włosów i paznokci. Jeśli dostrzegasz, że włosy stają się osłabione, łamliwe, tracą swój naturalny blask, a paznokcie są kruche i łatwo się łamią, możesz mieć do czynienia z niedoborem protein.

Zmęczenie

Zmęczenie jest często ignorowane jako symptom wyczerpującego lifestyle'u, ale może być też wskazówką dotyczącą niedoboru protein w organizmie. Proteiny, będące fundamentalnym składnikiem wszystkich komórek ciała, mają mnóstwo funkcji – od naprawy tkanek, poprzez transport tlenu po produkcję enzymów, które regulują wszystkie procesy metaboliczne.

Kiedy dieta jest uboga w proteiny, organizm musi mierzyć się z negatywnymi konsekwencjami. Jedną z nich jest ciągłe uczucie zmęczenia. Wynika to między innymi z faktu, że niedobór protein prowadzi do niedoboru żelaza, co z kolei przekłada się na mniejszą produkcję hemoglobiny – białka odpowiedzialnego za transport tlenu do tkanek. Bez odpowiedniej ilości tlenu, Twoje mięśnie i mózg nie funkcjonują prawidłowo, co skutkuje osłabieniem i uczuciem wyczerpania.

Ograniczona masa mięśniowa

Niska masa mięśniowa jest jednym z najbardziej zauważalnych objawów niedoboru protein. Proteiny są ważne dla budowy i naprawy mięśni w ciele. Kiedy organizm nie dostaje wystarczającej ilości białka, procesy budowy mięśni mogą nie przebiegać prawidłowo.

Na skutek tego, mięśnie mogą słabnąć, a ich masa może ulec redukcji. Zauważalnie zmniejszona masa mięśni, zwłaszcza mimo regularnych treningów, może więc sugerować niedobór białka. W takim przypadku należy zwrócić uwagę na poziom spożywania protein i rozważyć konsultację z dietetykiem lub lekarzem.

Zaburzenia wzrostu

Zaburzenia wzrostu mogą być jednym z efektów niedoboru protein, szczególnie u dzieci, gdzie zdrowe nawyki żywieniowe są kluczowe dla prawidłowego rozwoju. Proteiny są ważne dla funkcjonowania organizmu, w tym dla procesów wzrostowych. Uczestniczą w produkcji hormonów wzrostu i są nieodzowne dla regeneracji oraz budowy tkanek.

Gdy w diecie brakuje białka, organizm może zacząć hamować procesy wzrostowe, co skutkuje opóźnieniem rozwoju. Może się to objawiać ograniczonym wzrostem, opóźnieniem dojrzewania czy zahamowaniem rozwoju fizycznego.

Jak leczyć niedobór protein?

Niedobór protein to poważny problem zdrowotny, którego nie powinieneś lekceważyć. Może prowadzić do zaburzeń, takich jak te wspomniane powyżej. Co pozwoli Ci go zwalczyć?

  • Zwiększenie spożycia białka w diecie. To najbardziej bezpośredni i najłatwiejszy sposób na zwiększenie poziomu białka w organizmie. Proteiny możesz znaleźć w wielu źródłach, w tym mięsie, rybach, drobiu, jajach, mleku i produktach mlecznych, orzechach, nasionach, soi oraz niektórych warzywach, jak szpinak czy brokuły.
  • Użycie suplementów białkowych. Jeżeli z różnych względów masz trudności w uzyskaniu odpowiedniej ilości białka z diety, możesz zastosować suplementy białkowe. Pamiętaj jednak, że preparaty te powinny być jedynie dodatkiem do zbilansowanego jadłospisu, a nie jego substytutem.
  • Skonsultowanie się z dietetykiem. Profesjonalna pomoc może być bardzo cenna w przypadku niedoboru protein. Dietetyk może ocenić aktualny styl żywienia, zaproponować zmiany i utworzyć indywidualny plan diety bogatej w białko.
  • Regularne badaniaSystematyczne badania krwi i inne testy mogą pomóc monitorować poziom białek i dostosować dietę lub plan leczenia do potrzeb pacjenta.
  • Leczenie stanów współistniejących. W niektórych przypadkach niedobór białka może wynikać z innych problemów zdrowotnych, takich jak schorzenia nerek czy układu trawienia. Choroby te wymagają oddzielnego, specjalistycznego leczenia.

Pamiętaj, że każdy jest inny, a to, co działa dla jednej osoby, może nie działać dla innej. Dlatego zawsze warto konsultować plan leczenia z lekarzem lub innym specjalistą w dziedzinie opieki zdrowotnej.

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Zobacz, co dla Twojego zdrowia i urody może zrobić Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, które pomoże uzupełnić Twoją dietę w wartościowe proteiny dla zdrowia i urody.

Zobacz cenę
Ola
Pyszne! Doskonałe uzupełnienie diety i alternatywa dla białek serwatkowych :)
Ola
Zobacz cenę

Nadmiar protein

Nadmiar protein w diecie nierzadko jest równie groźny jak ich niedobór. Postrzegane przez niektórych jako klucz do budowania mięśni i utrzymywania smukłej sylwetki, spożywane w zbyt dużej ilości białka mogą prowadzić do szeregu problemów zdrowotnych.

Przyczyny

Nadmiar protein w organizmie najczęściej wynika ze zbyt dużego spożycia produktów bogatych w białko lub nadmiernego używania suplementów bez odpowiedniej konsultacji z lekarzem, lub dietetykiem. Często wynika to z próby uzyskania szybkiego przyrostu masy mięśniowej.

Jakie są przyczyny nadmiaru białka?

  • Nadmierne spożycie mięsa, ryb i nabiału.
  • Niekontrolowane stosowanie suplementów białkowych.
  • Diety z wysoką zawartością białka (np. dieta Atkinsa, dieta ketogeniczna).
  • Zaburzenia odżywiania (np. ortoreksja).

Jakie są objawy nadmiaru białka?

Nadmiar białka w organizmie może prowadzić do różnych objawów, które zwykle wynikają z obciążenia nerek i układu trawiennego. Najczęściej obejmuje to dolegliwości brzuszne, problemy z trawieniem, nadmierną utratę wagi oraz zmęczenie i osłabienie.

Objaw

Charakterystyka

Dolegliwości brzuszne

Najczęściej oznaczają ból brzucha, wzdęcia i nieprzyjemne odczucia, które mogą wynikać z przeciążenia układu trawiennego nadmiarem białka.

Problemy z trawieniem

Objawia się to zaparciami lub, rzadziej, biegunką. Proteiny są trudne w trawieniu. Dlatego jeśli spożywane są w nadmiarze, mogą przeciążać układ trawienny.

Nadmierna utrata wagi

Proteiny zwiększają uczucie sytości, co w efekcie może skutkować mniejszym apetytem i nadmierną utratą wagi.

Zmęczenie i osłabienie

Trawienie protein to proces, który wymaga więcej energii, niż ma to miejsce w przypadku trawienia innych składników pożywienia. Dlatego może on prowadzić do uczucia zmęczenia i letargu.

Problemy z nerkami

Nadmiar protein obciąża też nerki, które zmuszone są filtrować z krwioobiegu elementy przemiany białek. W dłuższej perspektywie może to prowadzić do takich schorzeń, jak niewydolność nerek.

Nadmiar protein – leczenie

Leczenie nadmiaru białka obejmuje przede wszystkim zmianę diety, a także regularne monitorowanie stanu zdrowia. Równie ważna jest konsultacja z lekarzem lub dietetykiem, aby ustalić indywidualny i zrównoważony plan żywienia.

Jak usunąć nadmiar protein z organizmu?

  • Zmniejsz spożycie białka. Jeśli przyczyną nadmiaru protein w organizmie, jest zbyt dużo białka w diecie, należy je ograniczyć. Pamiętaj jednak, aby robić to stopniowo i pod nadzorem specjalisty. W przeciwnym razie możesz wpaść z deszczu pod rynnę i nabawić się niedoboru.
  • Zadbaj o regularne kontrole. Przy nadmiarze białka ważne jest regularne kontrolowanie stanu zdrowia. Najczęściej obejmuje to badania krwi i inne testy monitorujące pracę nerek oraz układu trawiennego. Decyzję o konkretnych badaniach powinien jednak podejmować lekarz.
  • Stosuj porady dietetyka. Profesjonalne doradztwo może pomóc dostosować dietę do indywidualnych potrzeb i upewnić się, że wszystkie potrzeby odżywcze zostają spełnione.

Najlepsze proteiny – ranking

Białko roślinne

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina
5.0

Wegańskie białko roślinne – aż 26 g białka w porcji. Wysokiej jakości mieszanka białek grochu, drożdży i ryżu.

  • Forma: proszek
  • Zawartość białka: 26 g białka w porcji
  • Wystarczy na: 15 dni
  • Niska zawartość tłuszczu i węglowodanów
  • Tylko 136 kcal
  • Dodatkowe składniki:
Zobacz cenę
w sklepie Natu.Care
Opis produktu

Odżywka białkowa Natu.Care Vegan Protein – białko roślinne o smaku białej czekolady z liofilizowanymi malinami.

Doskonałe źródło białka w formie suplementu w proszku. Białko wegańskie Natu.Care to mieszanka białek grochu, drożdży i ryżu. Porcja suplementu zawiera 26 gramy białka. Skład produktu został wzbogacony o opatentowany kompleks enzymów trawiennych DigeZyme®, które wpływają pozytywnie na proces trawienia.

Natu.Care Vegan Protein jest w 100% bezpieczne i przebadane, a w jego składzie znajdziesz jedynie najwyższej jakości surowce naturalne – bez dodatku cukru, glutenu, GMO, czy laktozy.

Plusy i minusy

Plusy:

  • Wysoka zawartość białka w porcji (26 g)
  • Doskonały smak i rozpuszczalność
  • Dodatkowe enzymy poprawiające trawienie DigeZyme®

Minusy:

  • Jeden wariant smakowy
Dodatkowe informacje

Suplement diety z wysoką zawartością białka, który stanowi doskonałe uzupełnienie diety dla osób na diecie wegańskiej, wegetariańskiej, bezlaktozowej. Świetnie sprawdza się również u osób aktywnych sportowo i rekreacyjnie, które szukają urozmaicenia od mlecznych odżywek białkowych lub gorzej trawią białko serwatkowe.

Skład

Składniki: białko grochowe 22,75 g, białko drożdżowe 5,25 g, białko ryżowe 3,78 g, liofilizowany owoc maliny (3%), substancja zagęszczająca: guma guar, aromaty, barwnik: czerwień buraczana, kompleks enzymów trawiennych DigeZyme® [α-amylaza (z Aspergillus oryzae), neutralna proteaza (z Bacillus subtilis), laktaza (z Apergillus oryzae), lipaza (z Rhizopus oryzae), celulaza (z Trichoderma longibrachiatum)], substancje słodzące: sukraloza, glikozydy stewiolowe ze stewii.

Wartości odżywcze w porcji 35 g:

  • Wartość energetyczna: 569 kJ/ 136 kcal
  • Tłuszcz: 2,33 g, w tym kwasy tłuszczowe nasycone: 0,6 g
  • Węglowodany: 2,63 g, w tym cukry: 0,76 g
  • Białko: 26,18 g
  • Sól: 0,18 g
  • Komplet multienzymatyczny DigeZyme: 50 mg

ALLNUTRITION VEGAN PROTEIN

ALLNUTRITION VEGAN PROTEIN
5.0
  • Typ białka: roślinne
  • Opakowanie: 500 g
  • Ilość porcji w opakowaniu: 17
  • Białko w porcji: 21 g
Opis produktu

Wegańska odżywka białkowa w 3 przepysznych smakach, oparta na izolacie białka sojowego oraz białku sześciu innych roślin, które razem składają się na aż 75% czystego białka w każdej porcji.

VEGAN PROTEIN zawiera izolat białek sojowych, białko z grochu, żurawiny, ryżu, słonecznika, migdałów oraz białko konopne.

Odżywka jest przeznaczona nie tylko dla osób aktywnych fizycznie – to idealne źródło protein, jeśli nie masz czasu na wartościowy posiłek lub nie liczysz makroskładników w diecie. Smaczny proszek wesprze także Twoją redukcję – nasyci Cię i uchroni przed utratą tkanki mięśniowej.

Plusy i minusy

Plusy:

  • Dużo białka jak na roślinną odżywkę białkową.
  • Pełnowartościowe białko roślinne – zawiera wszystkie niezbędne aminokwasy.
  • Naturalne barwniki sok z buraka i czarna marchew w proszku.
  • Niska zawartość cukrów.
  • Klienci chwalą konsystencję i smak.

Minusy:

  • Opakowanie zawiera tylko 17 porcji.
Dodatkowe informacje

W składzie znajduje się słodzik – ksylitol. W większej ilości może powodować wzdęcia, a nawet biegunki – jeśli używasz ksylitolu do słodzenia innych posiłków, zachowaj ostrożność.

Opinia eksperta
Prosty skład, bez zbędnych aromatów i dużo białka jak na roślinną odżywkę białkową. Na plus wykorzystanie naturalnych barwników, zamiast sztucznych.
Ilona Krzak

Ilona Krzak magister farmacji

ALLDEYNN VEGEROSE

ALLDEYNN VEGEROSE
4.9
  • Typ białka: roślinne
  • Opakowanie: 500 g
  • Ilość porcji w opakowaniu: 16
  • Białko w porcji: 15 g (biała czekolada-malina i wanilia-jagoda), 14 g (czekolada)
Opis produktu

Odżywka białkowa z pięciu białek roślinnych wzbogacona o błonnik z akacji, siemię lniane, olej MCT oraz kompleks probiotyczno-prebiotyczny LactoWise®. To synbiotyk, który stymuluje rozwój i wzrost korzystnych bakterii w przewodzie pokarmowym i wykazuje korzystny wpływ na kondycję układu pokarmowego.

Plusy i minusy

Plusy:

  • Bogaty aminogram dzięki różnorodności z 5 białek.
  • Dodatek LactoWise® wspiera układ pokarmowy.
  • Zawiera naturalne barwniki.
  • Niska zawartość cukrów.
  • Wysoka zawartość błonnika pokarmowego.

Minusy:

  • Opakowanie zawiera tylko 16 porcji.
  • Zawiera maltodekstrynę – osoby pilnujące cukru we krwi i indeksu glikemicznego powinny zachować ostrożność.
Dodatkowe informacje
  • Wegańskie odżywki białkowe ze względu na rozpuszczalność i konsystencje to świetny dodatek do deserów, owsianek, omletów czy pancakes.
Opinia eksperta
Odżywka idealna do spożycia szczególnie po treningu, w celu regeneracji mikrouszkodzeń. Fajny dodatek LactoWise®  i koncentratu soku buraczanego, co wspiera mikroflorę jelitową.
Ilona Krzak

Ilona Krzak magister farmacji

ALLDEYNN WHEYROSE

ALLDEYNN WHEYROSE
4.7
  • Typ białka: WPC (koncentrat białka serwatkowego)
  • Opakowanie: 500 g
  • Ilość porcji w opakowaniu: 16
  • Białko w porcji: 22,5 g (biała czekolada), 21,9 g (masło orzechowe), 21,6 g (ciasteczko)
  • Dodatkowe składniki: enzymy DigeZyme®
Opis produktu

Odżywka białkowa zawierająca koncentrat białka serwatkowego (WPC) z dodatkiem enzymów trawiennych. Dobrze się trawi, jest łatwym i szybkim sposobem na dostarczenie białka i może być spożywane przez osoby z nietolerancją laktozy. Sprawdzi się nie tylko jako samodzielny napój, ale i smaczny dodatek do szejków, deserów, owsianek czy omletów.

WHEYROSE zawiera pięć enzymów trawiennych, które pomagają w rozkładaniu makrocząsteczek na mniejsze elementy, dzięki czemu składniki z pożywienia oraz z odżywki jeszcze lepiej się przyswajają. Pozwala to na zminimalizowanie lub nawet na wyeliminowanie dolegliwości trawiennych. Taki dodatek w odżywkach białkowych to rzadkość.

Plusy i minusy

Plusy:

  • Bez laktozy – idealna odżywka dla osób z nietolerancją.
  • Zawiera dodatek DigeZyme® – pięciu enzymów trawiennych.
  • Użytkownicy chwalą smak i dobrą rozpuszczalność proszku.
  • Producent wykonuje badania laboratoryjne sprawdzające skład odżywki.

Minusy:

  • Opakowanie zawiera tylko 16 porcji.
  • Producent nie doprecyzował, jakie są aromaty w składzie.
  • Maltitol zawarty w składzie zwiększa poziom glukozy we krwi i nie jest obojętny dla glikemii – zachowaj umiar.
Dodatkowe informacje
  • Nie dodawaj WHEYROSE do bardzo gorących płynów (np. mleka), ponieważ zrobią się grudki. Koncentrat białka serwatkowego najlepiej mieszać w ciepłym płynie.
  • Proszek zastąpi ok. 40% mąki, jeśli chcesz zrobić proteinowego omleta czy naleśniki.
  • Nieodpowiedni dla wegan (zawiera białka mleka).
Opinia użytkownika
Narzeczona twierdzi, że najlepsze białko z całej oferty. Nie jest sztuczne w smaku i doskonale się rozpuszcza, a przy tym ciasteczka są pyszne.

Danielużytkownik SFD

Suplementacja protein

Suplementacja protein jest często stosowana wśród sportowców, osób aktywnych fizycznie, a także tych, którzy mają trudności z dostarczeniem odpowiedniej ilości białka przez pożywienie. Pomoże ona uzupełnić poziom protein w organizmie, jeśli codzienna dieta nie zapewnia wystarczających ilości tych składników.

Suplementy proteinowe – rodzaje

Suplementy proteinowe dostępne są w różnych formach i mogą pochodzić z wielu źródeł. Każdy z nich ma swoje własne unikalne właściwości, które mogą przynieść korzyści dla różnych grup osób. Wybór odpowiedniej formy i źródła białka zależy od indywidualnych potrzeb i preferencji.

  • Proteiny serwatki. Jeden z najczęściej stosowanych suplementów proteinowych w proszku i nie tylko. Zawiera wszystkie niezbędne aminokwasy i jest łatwo przyswajalny. To szczególnie korzystna opcja dla osób aktywnych fizycznie ze względu na szybkie tempo absorpcji.
  • Proteiny kazeinowe. To inny produkt pochodzący z mleka. Jego przyswajanie przez organizm trwa dłużej, dlatego często zaleca się go stosować przed snem.
  • Proteiny z jaj. Białko z jajek jest jednym z bardziej wartościowych źródeł protein. Zawiera wszystkie niezbędne aminokwasy, dlatego często jest dodawane do różnych suplementów sportowych.
  • Proteiny konopne. To wegańskie źródło protein zawiera nie tylko wszystkie niezbędne aminokwasy, ale także kwasy omega-3 i omega-6. Białko z konopi jest łatwo przyswajalne i może być dobrą alternatywą dla tych, którzy mają alergie na inne źródła protein.
  • Proteiny sojowe. Dobre źródło białka dla wegan i wegetarian, bo również zawiera wszystkie niezbędne aminokwasy, a przy tym nie jest mięsne. W porównaniu do białka serwatki, proteiny sojowe trawią się jednak wolniej.
  • Proteiny z grochu. Kolejna opcja dla osób na diecie roślinnej. Proteiny z grochu są wolno trawiącymi się białkami i nie mają efektu alergenowego.
Białko konopne to dobre rozwiązanie dla osób uczulonych, ale (jeśli jest solo) to słaba forma protein. Ma mało leucyny (czyli niski próg leucynowy, przez co inne aminokwasy przyswajają się w małej ilości), a także niedużą zawartość protein w proteinach.
Marta Kaczorek

Marta Kaczorekdietetyczka kliniczna i trenerka personalna

Czym są proteiny serwatkowe?

Proteiny serwatkowe, znane również jako białko serwatki, są składnikami mleka otrzymywanymi jako produkt uboczny podczas produkcji sera. Ze względu na swoją wysoką wartość biologiczną, są jednym z najczęściej stosowanych suplementów w świecie fitness. Białko serwatki jest dostępne w trzech głównych formach: koncentracie, izolacie i hydrolizacie.

Rodzaj proteiny serwatkowej

Czym się cechuje?

Koncentrat

Najmniej przetworzony rodzaj białka serwatki. Zawiera od 30 do 82% protein wraz z pewną ilością tłuszczu i laktozy. Najczęściej jest najtańszą formą tego suplementu.

Izolat

Bardziej przetworzony produkt, który zawiera najmniej 90–95% protein oraz minimalne ilości tłuszczu i laktozy. Jest łatwo przyswajalny i idealny dla osób, które starają się spożywać jak najmniej tłuszczu.

Hydrolizat

Enzymatycznie przetworzone białko serwatki do formy, która jest najłatwiejsza do przyswojenia przez ludzki organizm. Peptydy tych protein są szybko absorbowane, co czyni hydrolizat idealnym wyborem dla sportowców, którzy potrzebują szybkiego uzupełnienia białka.

Metaanaliza badań

Zbiór badań z 2016 roku, który łącznie obejmował 192 ćwiczące osoby, zbadał wpływ suplementacji białka serwatkowego na trenujących siłowo. Badania sugerują, że przyjmowanie tych preparatów może zwiększyć zarówno masę mięśniową, jak i siłę. Co więcej, efekty suplementacji były jeszcze lepsze, kiedy uczestnicy przyjmowali też kreatynę.

Kiedy brać proteiny – przed czy po treningu?

To kiedy bierzesz proteiny, nie ma znaczenia. Możesz przyjmować białko zarówno rano, jak i wieczorem, a także przed lub po treningu. Najważniejsza jest łączna dawka protein, którą spożyjesz w ciągu dnia. Zadbaj o to, aby w każdym posiłku było nie mniej białka niż 0,4 g/kg masy ciała – jeśli Twoim celem jest przybranie masy mięśniowej.

Zobacz też: Białko przed czy po treningu? Trener wyjaśnia

Czy proteiny są szkodliwe?

Nie, proteiny są bardzo ważnym składnikiem odżywczym dla Twojego organizmu. Twoje ciało wykorzystuje je do budowy tkanek, regulacji funkcji genów czy obrony przed patogenami.

Jednak jak z każdym składnikiem diety, nadmiar protein może prowadzić do problemów zdrowotnych. Zbyt duże ilości białka obciążają nerki, i mogą prowadzić do zaburzeń trawienia, a także sprzyjać powstawaniu kamieni nerkowych.

Dlatego ważne jest, aby spożywać odpowiednią ilość protein w zależności od osobistych potrzeb, a suplementację najlepiej rozważyć jedynie po konsultacji z dietetykiem. Zrównoważona dieta zawierająca odpowiednie ilości wszystkich składników odżywczych jest kluczem do utrzymania zdrowia.

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Zobacz, co dla Twojego zdrowia i urody może zrobić Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, biała czekolada-malina

Natu.Care Vegan Protein, wegańskie białko roślinne, które pomoże uzupełnić Twoją dietę w wartościowe proteiny dla zdrowia i urody.

Zobacz cenę
Ola
Pyszne! Doskonałe uzupełnienie diety i alternatywa dla białek serwatkowych :)
Ola
Zobacz cenę

Podsumowanie

  • Proteiny, nazywane też białkami, to związki organiczne zbudowane z aminokwasów, które są kluczowe dla działania organizmów żywych.
  • Proteiny m.in. budują i naprawiają tkanki, transportują substancje w organizmie, przyspieszają reakcje chemiczne, chronią przed patogenami oraz regulują działanie genów.
  • Białka są też ważne dla zdrowia włosów; kuracja z proteinami może odżywić i odbudować strukturę włosów.
  • Dzienne zapotrzebowanie na proteiny zależy od wieku, masy ciała i stylu życia, z przeważającą zasadą przyjmowania 0,8 grama na kg masy ciała.
  • Proteiny pochodzą głównie z produktów zwierzęcych, ale soja, siemię lniane, orzechy nerkowca, ciecierzyca, soczewica i komosa ryżowa to także dobre źródła białka.
  • Niedobór protein objawia się osłabieniem mięśni, spowolnieniem wzrostu, zaburzeniami odpornościowymi i problemami z wchłanianiem składników odżywczych.
  • Nadmiar protein prowadzi m.in. do bólów brzucha, problemów z trawieniem, nadmiernej utraty wagi oraz zmęczenia i osłabienia.
  • Suplementacja protein jest cenna dla sportowców i osób mających trudności w dostarczeniu wystarczającej ilości białka przez pożywienie.

FAQ

Czy keratyna to proteiny?

Tak, keratyna to typ protein, który znajduje się w Twoim organizmie. Jest głównym składnikiem skóry, włosów oraz paznokci. Organizm naturalnie produkuje keratynę, aby chronić te części przed różnego rodzaju uszkodzeniami. A keratynowe zabiegi na włosy są popularne, bo właśnie pomagają wzmocnić włosy i poprawić ich wygląd.

Jakie proteiny są najlepsze na odchudzanie?

W czasie odchudzania zadbaj o spożycie protein o niskiej zawartości tłuszczu i wysokiej wartości biologicznej. Szczególne znaczenie ma tutaj kurczak, indyk oraz chuda wołowina. Do diety warto włączyć również ryby, zwłaszcza tłuste jak łosoś czy makrela – są one źródłem białka i zdrowych tłuszczów.

Nie zapominaj jednak o roślinach: warzywa strączkowe (soczewica, ciecierzyca), nasiona chia czy quinoa są doskonałą alternatywą dla osób na diecie wegetariańskiej lub roślinnej. Jajka również są dobrym źródłem białka. Co więcej, mają one dodatkowy atut – zawierają duże dawki choliny, związku niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania organizmu.

Czy proteiny to białko?

Tak, słowa „proteina” i „białko” używane są zamiennie, gdyż oba odnoszą się do tej samej klasy związków organicznych. Proteiny są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu – uczestniczą w procesach metabolicznych, budulcowych, regulują przebieg wielu reakcji chemicznych, a także odgrywają ważną rolę w systemie odpornościowym.

Ile protein ma jajko?

Jedno średniej wielkości jajko, ważące około 60 gramów, dostarczy Ci mniej więcej 7 gramów białka. Proteiny występują zarówno w żółtku, jak i w białku jajka, ale to właśnie białko zawiera go więcej – około 3,6 g na jajko, podczas gdy żółtko dostarcza około 3,4 g protein. Warto też pamiętać, że białko z jajek ma bardzo wysoką wartość biologiczną, co oznacza, że jest doskonale przyswajalne przez organizm.

Jakie proteiny wybrać dla kobiet, mężczyzn i dzieci?

Wybór białek powinien być dostosowany do wieku, płci i stylu życia. Dla kobiet, szczególnie ważne są proteiny bogate w żelazo (mięso czerwone, brokuły) i wapń (nabiał, orzechy).

Mężczyźni aktywnie trenujący powinni wybierać proteiny o wysokiej wartości biologicznej (kurczak, ryby, jajka), które wspomagają budowę masy mięśniowej.

Z kolei dla dzieci, rosnących i rozwijających się, potrzebne są proteiny z produktów pełnoziarnistych, nabiału oraz mięsa, które gwarantują dostarczenie niezbędnych aminokwasów.

Ile protein ma banan?

Banan to smaczny i zdrowy owoc, który jest często uznawany za niezbędny składnik zrównoważonej diety. Nie jest to jednak główne źródło białka – jeden średniej wielkości banan (ok. 120–150 g) zawiera tylko ok. 1,5 gramów białka.

Choć białka nie są dominujące w tym owocu, banan dostarcza wielu innych ważnych składników odżywczych, takich jak błonnik, potasmagnez oraz witaminy, w tym witaminę C i witaminę B6, co sprawia, że jest wyjątkowo wartościowym owocem w codziennej diecie.

Co oznaczają proteiny w moczu?

Obecność protein w moczu może sygnalizować kilka problemów zdrowotnych. Zazwyczaj zdrowe nerki nie przepuszczają dużych ilości białka do moczu, dlatego stan ten może świadczyć o problemach z tym narządem. Nierzadko obejmuje to choroby nerek, takie jak nefropatia czy zapalenie nerek.

Inne powody występowania protein w moczu to wysokie ciśnienie krwi, cukrzyca, stany zapalne lub infekcje dróg moczowych. Białko w moczu może również występować po intensywnym wysiłku fizycznym. Stan ten zawsze wymaga dokładnej diagnozy i oceny lekarza.

Czy proteiny są cenne w kosmetykach?

Tak, proteiny są cennymi składnikami kosmetyków. W wielu wyrobach skórnych, jak kremy, maseczki czy balsamy, wykorzystywane są jako składniki nawilżające i wygładzające. W produktach do włosów z kolei, proteiny jak keratyna, czy jedwab służą do naprawy uszkodzeń, wzmacniają strukturę włosa, a także dodają im blasku i miękkości.

Proteiny sojowe, mleczne czy ryżowe mają też silne właściwości nawilżające i odżywcze. Wszystko to czyni je istotnym składnikiem w produktach pielęgnacyjnych, pomagając poprawić stan skóry i włosów.

Źródła

Zobacz wszystkie

Adhikari, S., Schop, M., de Boer, I. J. M., & Huppertz, T. (2022). Protein Quality in Perspective: A Review of Protein Quality Metrics and Their Applications. Nutrients14(5), 947. https://doi.org/10.3390/nu14050947

Allowances, N. R. C. (US) S. on the T. E. of the R. D. (1989). Protein and Amino Acids. W Recommended Dietary Allowances: 10th Edition. National Academies Press (US). https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK234922/

Antonio, J., Candow, D. G., Forbes, S. C., Ormsbee, M. J., Saracino, P. G., & Roberts, J. (2020). Effects of Dietary Protein on Body Composition in Exercising Individuals. Nutrients12(6), 1890. https://doi.org/10.3390/nu12061890

Arentson-Lantz, E., Clairmont, S., Paddon-Jones, D., Tremblay, A., & Elango, R. (2015). Protein: A nutrient in focus. Applied Physiology, Nutrition, and Metabolism = Physiologie Appliquee, Nutrition Et Metabolisme40(8), 755–761. https://doi.org/10.1139/apnm-2014-0530

Barnes, T. M., Deutz, M. T., Zupančič, Ž., Askow, A. T., Moore, D. R., & Burd, N. A. (2023). Protein quality and the food matrix: Defining optimal versus maximal meal-based protein intakes for stimulating muscle protein synthesis. Applied Physiology, Nutrition, and Metabolism = Physiologie Appliquee, Nutrition Et Metabolisme48(4), 340–344. https://doi.org/10.1139/apnm-2022-0373

Barzel, U. S., & Massey, L. K. (1998). Excess dietary protein can adversely affect bone. The Journal of Nutrition128(6), 1051–1053. https://doi.org/10.1093/jn/128.6.1051

Bilsborough, S., & Mann, N. (2006). A review of issues of dietary protein intake in humans. International Journal of Sport Nutrition and Exercise Metabolism16(2), 129–152. https://doi.org/10.1123/ijsnem.16.2.129

Bökenkamp, A. (2020). Proteinuria—Take a closer look! Pediatric Nephrology (Berlin, Germany)35(4), 533–541. https://doi.org/10.1007/s00467-019-04454-w

Bray, G. A., Redman, L. M., Rood, J., de Jonge, L., & Smith, S. R. (2020). Effect of Overeating Dietary Protein at Different Levels on Circulating Lipids and Liver Lipid: The PROOF Study. Nutrients12(12), 3801. https://doi.org/10.3390/nu12123801

Carbone, J. W., & Pasiakos, S. M. (2019). Dietary Protein and Muscle Mass: Translating Science to Application and Health Benefit. Nutrients11(5), 1136. https://doi.org/10.3390/nu11051136

D’Amico, G., & Bazzi, C. (2003). Pathophysiology of proteinuria. Kidney International63(3), 809–825. https://doi.org/10.1046/j.1523-1755.2003.00840.x

Delimaris, I. (2013). Adverse Effects Associated with Protein Intake above the Recommended Dietary Allowance for Adults. ISRN Nutrition2013, 126929. https://doi.org/10.5402/2013/126929

Elango, R., & Ball, R. O. (2016). Protein and Amino Acid Requirements during Pregnancy. Advances in Nutrition (Bethesda, Md.)7(4), 839S-44S. https://doi.org/10.3945/an.115.011817

Golden, M. H. (1982). Protein deficiency, energy deficiency, and the oedema of malnutrition. Lancet (London, England)1(8284), 1261–1265. https://doi.org/10.1016/s0140-6736(82)92839-2

Górska-Warsewicz, H., Laskowski, W., Kulykovets, O., Kudlińska-Chylak, A., Czeczotko, M., & Rejman, K. (2018). Food Products as Sources of Protein and Amino Acids—The Case of Poland. Nutrients10(12), 1977. https://doi.org/10.3390/nu10121977

Grauer, G. F. (2011). Proteinuria: Measurement and interpretation. Topics in Companion Animal Medicine26(3), 121–127. https://doi.org/10.1053/j.tcam.2011.04.002

Haider, M. Z., & Aslam, A. (2023). Proteinuria. W StatPearls. StatPearls Publishing. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK564390/

Halldorsson, T. I., Birgisdottir, B. E., Brantsæter, A. L., Meltzer, H. M., Haugen, M., Thorsdottir, I., Olafsdottir, A. S., & Olsen, S. F. (2021). Old Question Revisited: Are High-Protein Diets Safe in Pregnancy? Nutrients13(2), 440. https://doi.org/10.3390/nu13020440

Hernández-Alonso, P., Salas-Salvadó, J., Ruiz-Canela, M., Corella, D., Estruch, R., Fitó, M., Arós, F., Gómez-Gracia, E., Fiol, M., Lapetra, J., Basora, J., Serra-Majem, L., Muñoz, M. Á., Buil-Cosiales, P., Saiz, C., & Bulló, M. (2016). High dietary protein intake is associated with an increased body weight and total death risk. Clinical Nutrition (Edinburgh, Scotland)35(2), 496–506. https://doi.org/10.1016/j.clnu.2015.03.016

Hoffman, J. R., & Falvo, M. J. (2004). Protein – Which is Best? Journal of Sports Science & Medicine3(3), 118–130.

Home—Protein—NCBI. (b.d.). Pobrano 14 wrzesień 2023, z https://www.ncbi.nlm.nih.gov/protein/

Johansson, G. (2018). [Protein deficiency—A rare nutrient deficiency]. Lakartidningen115, E6XS.

Kitada, M., Ogura, Y., Monno, I., & Koya, D. (2019). The impact of dietary protein intake on longevity and metabolic health. EBioMedicine43, 632–640. https://doi.org/10.1016/j.ebiom.2019.04.005

Kramer, M. S., & Kakuma, R. (2003). Energy and protein intake in pregnancy. The Cochrane Database of Systematic Reviews4, CD000032. https://doi.org/10.1002/14651858.CD000032

Kreider, R. B., & Campbell, B. (2009). Protein for exercise and recovery. The Physician and Sportsmedicine37(2), 13–21. https://doi.org/10.3810/psm.2009.06.1705

LaPelusa, A., & Kaushik, R. (2023). Physiology, Proteins. W StatPearls. StatPearls Publishing. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK555990/

Layman, D. K., Anthony, T. G., Rasmussen, B. B., Adams, S. H., Lynch, C. J., Brinkworth, G. D., & Davis, T. A. (2015). Defining meal requirements for protein to optimize metabolic roles of amino acids. The American Journal of Clinical Nutrition101(6), 1330S-1338S. https://doi.org/10.3945/ajcn.114.084053

Lemon, P. W. (1991). Protein and amino acid needs of the strength athlete. International Journal of Sport Nutrition1(2), 127–145. https://doi.org/10.1123/ijsn.1.2.127

Mittendorfer, B., Klein, S., & Fontana, L. (2020). A word of caution against excessive protein intake. Nature Reviews. Endocrinology16(1), 59–66. https://doi.org/10.1038/s41574-019-0274-7

Murphy, M. M., Higgins, K. A., Bi, X., & Barraj, L. M. (2021). Adequacy and Sources of Protein Intake among Pregnant Women in the United States, NHANES 2003-2012. Nutrients13(3), 795. https://doi.org/10.3390/nu13030795

Paddon-Jones, D., Campbell, W. W., Jacques, P. F., Kritchevsky, S. B., Moore, L. L., Rodriguez, N. R., & van Loon, L. J. (2015). Protein and healthy aging. The American Journal of Clinical Nutrition101(6), 1339S-1345S. https://doi.org/10.3945/ajcn.114.084061

Pezeshki, A., Zapata, R. C., Singh, A., Yee, N. J., & Chelikani, P. K. (2016). Low protein diets produce divergent effects on energy balance. Scientific Reports6, 25145. https://doi.org/10.1038/srep25145

Phillips, S. M., & Van Loon, L. J. C. (2011). Dietary protein for athletes: From requirements to optimum adaptation. Journal of Sports Sciences29 Suppl 1, S29-38. https://doi.org/10.1080/02640414.2011.619204

Raila, J., Forterre, S., & Schweigert, F. J. (2005). [Physiologic and pathophysiologic fundamentals of proteinuria—A review]. Berliner Und Munchener Tierarztliche Wochenschrift118(5–6), 229–239.

Rehman, I., Kerndt, C. C., & Botelho, S. (2023). Biochemistry, Tertiary Protein Structure. W StatPearls. StatPearls Publishing. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK470269/

Sanvictores, T., & Farci, F. (2023). Biochemistry, Primary Protein Structure. W StatPearls. StatPearls Publishing. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK564343/

Sato, H., Tsukamoto-Yasui, M., Takado, Y., Kawasaki, N., Matsunaga, K., Ueno, S., Kanda, M., Nishimura, M., Karakawa, S., Isokawa, M., Suzuki, K., Nagao, K., Higuchi, M., & Kitamura, A. (2020). Protein Deficiency-Induced Behavioral Abnormalities and Neurotransmitter Loss in Aged Mice Are Ameliorated by Essential Amino Acids. Frontiers in Nutrition7, 23. https://doi.org/10.3389/fnut.2020.00023

Schoenfeld, B. J., & Aragon, A. A. (2018). How much protein can the body use in a single meal for muscle-building? Implications for daily protein distribution. Journal of the International Society of Sports Nutrition15, 10. https://doi.org/10.1186/s12970-018-0215-1

Stephens, T. V., Payne, M., Ball, R. O., Pencharz, P. B., & Elango, R. (2015). Protein requirements of healthy pregnant women during early and late gestation are higher than current recommendations. The Journal of Nutrition145(1), 73–78. https://doi.org/10.3945/jn.114.198622

Sumida, K., Nadkarni, G. N., Grams, M. E., Sang, Y., Ballew, S. H., Coresh, J., Matsushita, K., Surapaneni, A., Brunskill, N., Chadban, S. J., Chang, A. R., Cirillo, M., Daratha, K. B., Gansevoort, R. T., Garg, A. X., Iacoviello, L., Kayama, T., Konta, T., Kovesdy, C. P., … Chronic Kidney Disease Prognosis Consortium. (2020). Conversion of Urine Protein-Creatinine Ratio or Urine Dipstick Protein to Urine Albumin-Creatinine Ratio for Use in Chronic Kidney Disease Screening and Prognosis: An Individual Participant-Based Meta-analysis. Annals of Internal Medicine173(6), 426–435. https://doi.org/10.7326/M20-0529

Tipton, K. D. (2011). Efficacy and consequences of very-high-protein diets for athletes and exercisers. The Proceedings of the Nutrition Society70(2), 205–214. https://doi.org/10.1017/S0029665111000024

Tomé, D., Benoit, S., & Azzout-Marniche, D. (2021). Protein metabolism and related body function: Mechanistic approaches and health consequences. The Proceedings of the Nutrition Society80(2), 243–251. https://doi.org/10.1017/S0029665120007880

Vihinen, M. (2015). Types and effects of protein variations. Human Genetics134(4), 405–421. https://doi.org/10.1007/s00439-015-1529-6

Watford, M., & Wu, G. (2018). Protein. Advances in Nutrition9(5), 651–653. https://doi.org/10.1093/advances/nmy027

Westerterp-Plantenga, M. S. (2003). The significance of protein in food intake and body weight regulation. Current Opinion in Clinical Nutrition and Metabolic Care6(6), 635–638. https://doi.org/10.1097/00075197-200311000-00005

Wu, G. (2016). Dietary protein intake and human health. Food & Function7(3), 1251–1265. https://doi.org/10.1039/C5FO01530H

Oceń artykuł
5.0
Głos oddany
1 opinia, ocena: 5.0
Ludwik Jelonek - Tekst

Redaktor Natu.Care

Ludwik Jelonek jest autorem ponad 2500 tekstów opublikowanych na wiodących portalach. Jego treści trafiły do takich serwisów jak Ostrovit czy Kobieta Onet. W Natu.Care Ludwik edukuje ludzi w najważniejszej dziedzinie życia – zdrowiu.

Marta Kaczorek - Recenzja

Dietetyczka kliniczna

Zweryfikowane przez eksperta

Dietetyczka kliniczna i trenerka personalna w trakcie kwalifikacji na trenera medycznego.

Bartłomiej Turczyński - Redakcja

Redaktor naczelny

Bartłomiej Turczyński jest redaktorem naczelnym Natu.Care. Odpowiada za jakość treści tworzonych m.in. w serwisie Natu.Care i dba o to, żeby wszystkie artykuły były oparte na rzetelnych badaniach naukowych i konsultowane ze specjalistami z branży.

Emilia Moskal - Fact-checking

Redaktorka Natu.Care

Emilia Moskal specjalizuje się w tekstach z zakresu medycyny i psychologii, w tym treściach dla podmiotów medycznych. Jest wielbicielką prostego języka i komunikacji przyjaznej czytelnikowi. W Natu.Care pisze edukacyjne artykuły.

Młode, piękne kobiety z dobrą kondycją skóry.
Zadbaj o zdrowy organizm

Spróbuj wysokiej jakości suplementów Natu.Care

Zobacz produkty